AIS ร่วมกับกรมควบคุมมลพิษ และองค์การบริหารจัดการก๊าซเรือนกระจก หรือ TGO เปิดตัว E-Waste Calculator Platform เครื่องมือช่วยองค์กรบันทึกและประเมินผลการจัดการขยะอิเล็กทรอนิกส์ด้วยหลักเกณฑ์เดียวกัน เพื่อเชื่อมข้อมูลการรวบรวมขยะเข้ากับผลลัพธ์ด้านสิ่งแวดล้อม นำไปใช้ติดตามการดำเนินงาน จัดทำรายงานความยั่งยืน และสนับสนุนการวางแผนจัดการ E-Waste ในระดับประเทศ
การใช้งานเริ่มจาก บันทึกประเภทและปริมาณขยะอิเล็กทรอนิกส์ที่รวบรวมได้ จากนั้นระบบจะคำนวณปริมาณขยะและประเมินการลดก๊าซเรือนกระจกตามหลักเกณฑ์ที่กำหนด พร้อมแสดงผลเป็นรายงานที่ดาวน์โหลดได้ทั้ง PDF และ Excel ช่วยให้องค์กรจัดเก็บข้อมูลและนำผลไปประกอบการวางแผนได้อย่างเป็นระบบ รวมถึงรวบรวมข้อมูลจากหลายองค์กรเพื่อวิเคราะห์ภาพรวม
ด้านหลักเกณฑ์ TGO ร่วมกับ AIS พัฒนาการคำนวณการลดก๊าซเรือนกระจกจาก การคัดแยกขยะอิเล็กทรอนิกส์ประเภทโทรศัพท์เคลื่อนที่เพื่อรีไซเคิล ภายใต้โครงการ LESS หรือโครงการสนับสนุนกิจกรรมลดก๊าซเรือนกระจก โดยมุ่งให้ผลประเมินมีความชัดเจน โปร่งใส และตรวจสอบได้ พร้อมตั้งเป้าต่อยอดสู่วิธีการคำนวณสำหรับโครงการคาร์บอนเครดิต T-VER ในอนาคต ซึ่งยังเป็นขั้นตอนการพัฒนาต่อจากแนวทางปัจจุบัน
AIS ระบุว่า โครงการ “คนไทยไร้ E-Waste” มีพันธมิตรกว่า 280 องค์กร และจุดรับทิ้งกว่า 3,200 จุดทั่วประเทศ โดยรวบรวมขยะอิเล็กทรอนิกส์สะสมแล้ว 1,301,912 ชิ้น น้ำหนักรวม 288,346.74 กิโลกรัม และรายงานผลลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกเทียบเท่า 130,700 กิโลกรัมคาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่า หรือ kgCO₂e การพัฒนาแพลตฟอร์มครั้งนี้จึงช่วยเพิ่มเครื่องมือสำหรับติดตามและสรุปผลจากการดำเนินงานของเครือข่าย
ภาครัฐ–เอกชน เดินหน้าสร้างระบบจัดการ E-Waste อย่างเป็นรูปธรรม
นายประเสริฐ ศิรินภาพร รองปลัดกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม กล่าวว่า กระทรวงฯ ให้ความสำคัญกับการยกระดับการจัดการขยะอิเล็กทรอนิกส์ของประเทศอย่างเป็นระบบ ตั้งแต่การรับคืน การรวบรวม การคัดแยก ไปจนถึงการรีไซเคิลหรือกำจัดอย่างถูกวิธี
ปัจจุบันอยู่ระหว่างผลักดัน ร่างพระราชบัญญัติจัดการซากผลิตภัณฑ์เครื่องใช้ไฟฟ้าและอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ ตามหลักการขยายความรับผิดชอบของผู้ผลิต หรือ EPR ควบคู่กับการส่งเสริมความร่วมมือของภาคเอกชนโดยสมัครใจ
โครงการ “คนไทยไร้ E-Waste” จึงถือเป็นตัวอย่างของการนำข้อมูลและศักยภาพจากทั้งภาครัฐและเอกชนมาทำงานร่วมกัน พร้อมขยายผลไปยังองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นและประชาชน เพื่อเชื่อมโยงนโยบายสู่การปฏิบัติในระดับชุมชน
แนวทางดังกล่าวยังช่วยเตรียมความพร้อมรองรับกฎหมายในอนาคต ส่งเสริมการนำทรัพยากรกลับมาใช้ใหม่ตามหลัก เศรษฐกิจหมุนเวียน (Circular Economy) พร้อมลดมลพิษและการปล่อยก๊าซเรือนกระจก
AIS ใช้เทคโนโลยีทำให้การจัดการ E-Waste วัดผลได้
นางสาวกานติมา เลอเลิศยุติธรรม รองประธานเจ้าหน้าที่บริหารด้านธุรกิจองค์กร AIS กล่าวว่า การสร้างความยั่งยืนจำเป็นต้องอาศัยความร่วมมือจากหลายภาคส่วน โดย AIS เดินหน้าโครงการ “คนไทยไร้ E-Waste” ภายใต้แนวคิด “ภารกิจคิดเผื่อ” เพื่อส่งเสริมการคัดแยกและจัดการขยะอิเล็กทรอนิกส์อย่างถูกวิธี
อย่างไรก็ตาม การจัดการ E-Waste ให้เกิดผลอย่างยั่งยืนไม่ได้จบเพียงแค่การรวบรวมขยะ แต่ต้องมี ข้อมูลที่น่าเชื่อถือและมาตรฐานการวัดผลที่ชัดเจน เพื่อให้องค์กรสามารถประเมินผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อมได้จริง
AIS จึงนำศักยภาพด้านเทคโนโลยีมาพัฒนา E-Waste Calculator Platform เพื่อให้องค์กรสามารถบันทึกและประเมินผลการจัดการ E-Waste ได้อย่างเป็นระบบ รวมถึงนำข้อมูลไปใช้ประกอบการดำเนินงานด้านความยั่งยืน และเห็นผลลัพธ์จากการดำเนินงานได้ชัดเจนมากขึ้น
แนวคิดสำคัญคือการใช้เทคโนโลยีเปลี่ยนความตั้งใจด้านสิ่งแวดล้อมให้กลายเป็น การลงมือทำที่สามารถวัดผลได้จริง
กรมควบคุมมลพิษเน้น “รับคืน–ส่งต่อ–รีไซเคิล” ให้ถูกระบบ
ดร.สุรินทร์ วรกิจธำรง อธิบดีกรมควบคุมมลพิษ ระบุว่า หนึ่งในปัญหาหลักของการจัดการขยะอิเล็กทรอนิกส์คือข้อจำกัดในการรวบรวมและส่งต่อซากผลิตภัณฑ์เข้าสู่ระบบอย่างถูกต้อง
เมื่อ E-Waste ถูกทิ้งปะปนกับขยะทั่วไป หรือถูกถอดแยกอย่างไม่เหมาะสม อาจเพิ่มความเสี่ยงต่อการปนเปื้อนของสารอันตรายในสิ่งแวดล้อมและส่งผลต่อสุขภาพของประชาชน
กรมควบคุมมลพิษจึงร่วมกับ AIS และองค์การบริหารจัดการก๊าซเรือนกระจก (องค์การมหาชน) เดินหน้าโครงการส่งเสริมการจัดการ ซากโทรศัพท์เคลื่อนที่และอุปกรณ์ต่อพ่วง โดยนำองค์ความรู้ด้านการจัดการมลพิษมาผสานกับเทคโนโลยีและเครือข่ายของภาคี
เป้าหมายคือการพัฒนาระบบรับคืนและส่งต่อซากผลิตภัณฑ์ไปรีไซเคิลหรือกำจัดตามหลักวิชาการ พร้อมสนับสนุนองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในการขยายจุดรับคืน และสร้างความเข้าใจแก่ประชาชนในการคัดแยกอย่างถูกวิธี
ข้อมูลจาก E-Waste Calculator Platform ยังช่วยให้กรมฯ สามารถติดตามปริมาณ E-Waste ที่ถูกรวบรวมและจัดการได้ เพื่อนำไปใช้วางแผน ปรับปรุงการดำเนินงาน และขยายผลไปยังพื้นที่ต่างๆ ต่อไป
อบก. พัฒนาวิธีคำนวณลดก๊าซเรือนกระจกจาก E-Waste ครั้งแรกในไทย
ด้าน นายณกรณ์ ตรรกวิรพัท ผู้อำนวยการองค์การบริหารจัดการก๊าซเรือนกระจก (องค์การมหาชน) กล่าวว่า การจัดการขยะอิเล็กทรอนิกส์ไม่ได้ช่วยเพียงลดปริมาณขยะ แต่ยังช่วยนำวัสดุกลับมาใช้ประโยชน์ และลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกจากการผลิตวัสดุใหม่ได้อีกด้วย
แต่การแสดงผลลัพธ์ด้านสิ่งแวดล้อมจำเป็นต้องมีหลักเกณฑ์การคำนวณที่ชัดเจน โปร่งใส และตรวจสอบได้
อบก. จึงร่วมกับ AIS พัฒนา การคำนวณการลดก๊าซเรือนกระจกจากการคัดแยกขยะอิเล็กทรอนิกส์ประเภทโทรศัพท์เคลื่อนที่เพื่อการรีไซเคิลเป็นครั้งแรกของประเทศไทย ภายใต้โครงการ LESS (Low Emission Support Scheme)
แนวทางดังกล่าวจะช่วยให้การประเมินผลการลดก๊าซ
ความร่วมมือดังกล่าวผสานเทคโนโลยีและเครือข่ายของ AIS องค์ความรู้ด้านการจัดการมลพิษของกรมควบคุมมลพิษ และหลักเกณฑ์คำนวณก๊าซเรือนกระจกของ TGO พร้อมสนับสนุนการขยายจุดรับคืนและสร้างความเข้าใจเรื่องการคัดแยกในระดับท้องถิ่น
โดยมีเป้าหมายระยะยาวให้ไทยเป็นต้นแบบการจัดการ E-Waste ในอาเซียน องค์กรและหน่วยงานที่สนใจศึกษารายละเอียดได้ที่ https://sustainability.ais.co.th/th/sustainability-projects/e-waste-calculator/overview
